اگر در مقاله نویسی حرفه ای نیستید مطالعه این مطلب را به شما توصیه می کنیم.
در اینجا به این مسائل می پردازیم که مقاله نویسی چیست و چه مراحلی دارد و مردود شدن آن یعنی چه.
مقاله یک نوشته آکادمیک هست که نتایج یک پژوهش علمی را برای متخصصین یک حوزه نظری خاص ارائه می کند.مخاطب اصلی مقالات علمی، متخصصین رشته تخصصی ای هستند که در زمینه کاری ما تحقیق می کنند.هر مقاله، قرار است که فقط یک یافته خیلی کوچک،ولی کاملا جدید علمی را عرضه کند.فرق مقاله با کتاب این است که در کتاب می توانیم مباحث مختلف و متعددی را مطرح کنیم،اما در یک مقاله فقط یک یافته مشخص را بیان می کنیم و بالاخره اینکه مقاله علمی باید همواره بر اساس اصول علمی طراحی و نوشته شود.
وقتی یک محقق مقاله ای را در یک مجله معتبر چاپ می کند، نه تنها نتایج یافته های علمی خودش را در اختیار سایر متخصصین قرار می دهد، بلکه فرصتی ایجاد می کند تا آن ها بتوانند کار او را تکمیل و نقد کنند تا مبنایی برای پیشرفت دانش در آن حوزه تخصصی شود.همچنین پذیرش مقاله در مجلات معتبر تاثیر قابل توجهی در موفقیت شغلی در فضای آکادمیک دارد.
1)امروزه بیشتر دانشگاه های کشور یکی از شروط ارایه مجوز دفاع از رساله کارشناسی ارشد را داشتن حداقل یک مقاله معتبر می دانند.
2)در اخذ پذیرش از دانشگاه های معتبر برای دوره های تحصیلات تکمیلی، داشتن سابقه مقاله نویسی حرفه ای از اهمیت بسزایی برخوردار است.
3)یکی از فاکتورهای اساسی برای استخدام هیات علمی، داشتن مقالات مختلف در مجلات معتبر علمی و نشان دادن پتانسیل بالا برای چاپ مقالات علمی در آینده است.
4)بعد از شروع به کار به عنوان هیات علمی،یکی از عوامل ضروری و کلیدی ارتقای اساتید به مدارج بالاتر(در کنار سابقه تدریس و فعالیت های اجرایی) داشتن مقالات علمی معتبر است.
5)از سال 1389 که آزمون دکتری به صورت نیمه متمرکز برگزار می گردد،داوطلبان پس از قبولی در آزمون کتبی،با شرکت در مصاحبه علمی،باید توانمندی های خود را در زمینه های آموزشی،پژوهشی،تالیفی و تسلط بر زبان انگلیسی به اثبات رسانند.
یکی از مهمترین شاخص های ارزیابی توانمندی داوطلب در زمینه های پژوهشی و تالیفی،داشتن مقالات معتبر می باشد.معمولا انتشار مقاله ISI یا علمی _ پژوهشی، یا ISC برای قبولی در مقطع دکتری ضروری است.
مقالات علمی بسته به اینکه در چه مجله ای چاپ شده باشند ارزش متفاوتی دارند.در فضای بین المللی،از گذشته مقالاتی که در مجله ISI چاپ شوند بیشترین ارزش و اعتبار را دارند.مجله ای ISI است که در نمایه انتشارات Thomson ثبت شده و مورد تایید باشد.البته همه مجلات ISI هم در یک سطح نیستند.از این رو برای هر مجله ISI،سالانه عددی محاسبه می شود که نشان دهنده میزان تاثیر مقالات آن مجله بر توسعه دانش بشری در همان حوزه تخصصی است.این عدد که ضریب تاثیر نام دارد،هرچه بالاتر باشد نشان دهنده اعتبار بالاتر مجله است.البته ضریب تاثیر مجلات مختلف را فقط در داخل یک حوزه تخصصی می توان با هم مقایسه کرد(مثلا بالاترین ضریب تاثیر مجله در رشته مدیریت حدود 7 است و در حوزه های دیگری مثل علوم پایه به عدد 40 هم می رسد).
علاوه بر ISI،نمایه های بین المللی دیگری هم وجود دارد که مجلات بین المللی را ارزیابی کرده و در پایگاه خود ثبت می کنند.
مجلات علمی _ پژوهشی عمدتا متولی چاپ یافته های جدید علمی هستند.در حالیکه رسالت مجلات علمی _ ترویجی عمدتا نشر و توسعه یافته های علمی موجود با زبانی ساده تر و در قالب های کاربردی تر است.بر اساس این تقسیم بندی،مجلات علمی _ پژوهشی از اعتبار بالاتری نسبت به مجلات علمی _ ترویجی برخوردارند.طی سال های اخیر نمایه پایگاه استنادی علوم جهان اسلام ISC که در داخل کشور قرار دارد مجلات داخلی و بعضی از مجلات بین المللی را ارزیابی می کند و به صورت موازی ضریب تاثیر جداگانه ای را به این مجلات اختصاص می دهد.در حال حاضر در داخل کشور،ارزش مجلات ISC به ویژه در حوزه های علوم انسانی،تقریبا در حد مجلات ISI درنظر گرفته می شود.
و بالاخره اینکه مقالاتی که در همایش های معتبر علمی چاپ می شوند معمولا از ارزش پایین تری نسبت به مقالات چاپ شده در مجلات برخوردارند چرا که هدف از کنفرانس های علمی عمدتا طرح ایده های جدید و فراهم کردن بستری برای تبادل و نقد نظرات است.به همین دلیل سخت گیری کمتری نسبت به کیفیت مقالات صورت می گیرد.معمولا همایش های معتبر،چکیده یا اصل مقاله را در "مجموعه مقالات همایش" چاپ می کنند.
می توان گفت که در سال های اخیر،در داخل کشور مجلات ISI و مقالات ISC با ضریب تاثیر بالا که علمی _ پژوهشی هم باشند در رتبه نخست قرار دارند.بعد از آن مجلات علمی _ ترویجی و سایر مجلاتی که ISI نیستند ولی در نمایه های معتبر دیگر (مانند Emerald, Escopus, proquest) ثبت شده اند.و در نهایت مقالات کنفرانس های معتبر قرار دارند.باید دقت کرد که این اهمیت بسته به دانشگاه و رشته تخصصی می تواند تاحدی متفاوت باشد.
در فضای بین الملی ترتیب اهمیت مجلات متفاوت است.برای پذیرش در دوره های دکترای خارج از کشور و ارتقای علمی در این دانشگاه ها،مجلات ISI که ضریب تاثیر بالایی دارند در درجه اول قرار دارند.
در درجه دوم،مجلات ISI ای هستند که ضریب تاثیر کمتری دارند.در درجه سوم،مجلات بین المللی ای هستند که در نمایه های معتبر دیگر ثبت شده اند،اما ISI نیستند و ضریب تاثیر ندارند.در درجه چهارم،مقالات کنفرانس های بین المللی معتبر قرار دارند.در درجه پنجم،مقالاتی که در مجلات داخلی(اعم از علمی _ پژوهشی،علمی _ترویجی،ISC) که در نمایه های بین المللی دیگر ثبت نشده اند قرار دارد و در نهایت کنفرانس های معتبر داخلی قرار می گیرد.
1)مجلات معتبر بین المللی (ISI،...)
2)مجلات معتبر داخلی(ISC،علمی _ پژوهشی)
3)کنفرانس های معتبر بین المللی
4)کنفرانس های معتبر داخلی
1)مجلات معتبر بین المللی(ISI،...)
2)کنفرانس های معتبر بین المللی
3)مجلات معتبر داخلی(ISC،علمی _ پژوهشی)
4)کنفرانس های معتبر داخلی
جدای از سطح مقالات علمی،هر مقاله علمی می تواند انواع مختلفی داشته باشد در یک تقسیم بندی کلی،مقالات علمی به 5 دسته زیر تقسیم می شوند.
یک مقاله مرور ادببات،به بررسی فعالیت های علمی انجام شده بر روی یک موضوع مشخص می پردازد و تصویری از کارهای گذشته عرضه کرده،نشان می دهد که چه یافته های مهمی به دست آمده است و چه ابعادی از مساله مورد نظر هنوز نیاز به پژوهش بیشتر دارد و پیشنهادهایی برای توسعه دانش بشر در این موضوع خاص می دهد.این مقالات معمولا توسط افراد باتجربه در یک حوزه تخصصی نوشته می شوند و راهنمای بسیار خوبی برای انتخاب موضوعات تحقیقاتی تازه هستند.
مقالات تئوریک یا مفهومی که در حوزه علوم انسانی هم رایج هستند،به بحث در خصوص مبانی نظری و مفهومی یک مساله می پردازند،تلاش می کنند تعاریف مختلف و دیدگاه های مختلفی را که می توان به یک موضوع داشت را مورد تحلیل منطقی و فلسفی قرار بدهند،و از این طریق به نقد زیربناهای مفهومی و تئوریک یک حوزه تخصصی بپردازند و پیشنهادهایی را برای تغییر در نحوه نگرش به مساله مورد نظر ارایه کنند.مثلا یک مقاله تئوریک یا مفهومی ممکن است مفهوم توسعه اقتصادی را از دیدگاه هگل،آدام اسمیت و فوکو مورد تحلیل قرار دهد و پیشنهاد کند که مفهوم توسعه باید به شکلی بازتعریف شود تا اصول اخلاقی حاکم بر جامعه را تخریب نکند.نگارش مقالات تئوریک و مفهومی نیازمند تسلط بالا بر مبانی عمیق نظری و آشنایی عمیق با تفکرات و اندیشه های بنیادین علمی _ فلسفی است.معمولا این نوع مقالات توسط افراد باتجربه که در زمینه های بین رشته ای فعالیت کرده اند نوشته می شود.
مقالات تجربی رایج ترین نوع مقالات علمی هستند.در این مقالات یک سوال تحقیق مشخص براساس بررسی شواهد میدانی پاسخ داده می شود.به عنوان مثال،فرضیه ای که "هرچه سطح آموزش جامعه افزایش پیدا کند تمایل مردم برای انجام کارهای ساده اداری کمتر می شود" را می توان با جمع آوری و تحلیل داده های میدانی بررسی کرد.پایان نامه ها و پژوهش های رایج دانشگاهی عمدتا منجر به نگارش مقالات تجربی می شوند.این مقالات با وجود تنوعی که دارند،نسبت به سایر انواع مقالات فرصت های بیشتری برای چاپ شدن دارند.
دسته چهارم مقالات روش شناسی هستند.یک مقاله روش شناسی هدفش این است که یکی از ابزارها یا روش های پژوهش علمی را در یک رشته خاص مورد نقد و بهبود قرار دهد.مثلا یک مقاله علمی ممکن است نشان دهد که استفاده از پرسش نامه هایی که در اماکن عمومی مانند مترو برای افکارسنجی توزیع می شود سوگیری دارد و بر این اساس پیشنهاد کند که با اعمال یک سری تغییرات در نحوه پرسیدن سوالات این سوگیری کاهش یابد.
و بالاخره بعضی از مقالات علمی، مقالات کاربردی هستند.این مقالات که معمولا در رشته های مهندسی و علوم کاربردی(مانند پزشکی) رایج تر هستند، به ارائه راه حل یک مسئله مهم علمی می پردازند.مثلا تکنیکی را معرفی می کنند که بر اساس آن بتوان به خلوص بالاتری از یک ترکیب شیمیایی رسید.این مقالات در حوزه علوم انسانی به شکل ارائه پیشنهادهایی برای حل یک معضل یا یک مشکل رایج هستند.مثلا راه حل هایی برای کاهش بحران های روانی بعد از زلزله، معمولا این دسته از مقالات در مجلات خاصی که ماهیت کاربردی دارند چاپ می شوند.
مقالات تجربی رایج ترین نوع مقالات هستند. به همین دلیل، عمدتا برای شروع مقاله نویسی توصیه می شود که از این نوع مقالات شروع کنیم. این مقالات در صورتیکه براساس اصول پژوهش علمی نوشته شود از شانس پذیرش بالاتری برخوردارند.
ارتقاء سریع سایت در گوگل با ❌بک لینک قوی❌
مشاهده
وبلاگ وب نگار
